محمد تقي جعفري
519
تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى
وطن از ديدگاه قرآن روشى كه ما در مباحث مربوط به موضوع وطن و وطن دوستى به طور اختصار پيش گرفتيم ، ناشى از مشاهدات و تاملاتى است كه همگان مىتوانند آن را بپذيرند . مىتوان گفت : اصول و ريشه هاى اين روش در قرآن مجيد به ترتيب زير آمده است : اين اصول را ، ما با گروه بندى آيات مربوطه توضيح مىدهيم : گروه يكم - آياتى وجود دارد كه علاقه به وطن را كاملًا تاييد مىكند ، مانند : « وَإِذْ أَخَذْنا مِيثاقَكُمْ لا تَسْفِكُونَ دِماءَكُمْ وَلا تُخْرِجُونَ أَنْفُسَكُمْ مِنْ دِيارِكُمْ . » 2 : 84 ( 1 ) ( و موقعى كه ما از شما پيمان گرفتيم كه خونهاى يكديگر را نريزيد و يكديگر را از وطنهاى خود بيرون نكنيد ) « لا يَنْهاكُمُ الله عَنِ اَلَّذِينَ لَمْ يُقاتِلُوكُمْ فِي اَلدِّينِ وَلَمْ يُخْرِجُوكُمْ مِنْ دِيارِكُمْ أَنْ تَبَرُّوهُمْ وَتُقْسِطُوا إِلَيْهِمْ إِنَّ الله يُحِبُّ اَلْمُقْسِطِينَ . » 60 : 8 ( 2 ) ( خداوند شما را از نيكو كارى و عدالت در بارهء كسانى كه با شما به جنگ و پيكار بر نخاستهاند و شما را از وطنهاى خود بيرون نكردهاند ، جلوگيرى نمىكند . قطعا خداوند عدالت كنندگان را دوست مىدارد ) . « إِنَّما يَنْهاكُمُ الله عَنِ اَلَّذِينَ قاتَلُوكُمْ فِي اَلدِّينِ وَأَخْرَجُوكُمْ مِنْ دِيارِكُمْ وَظاهَرُوا عَلى إِخْراجِكُمْ أَنْ تَوَلَّوْهُمْ وَمَنْ يَتَوَلَّهُمْ فَأُولئِكَ هُمُ اَلظَّالِمُونَ . » 60 : 9 ( 3 ) ( خداوند فقط از دوستى شما با كسانى كه با شما در بارهء دين جنگيدند و از وطنتان بيرون كردند و در بيرون كردن شما به يك ديگر كمك كردند نهى مىكند . آنان ستمكاران هستند ) . « قالُوا وَما لَنا أَلَّا نُقاتِلَ فِي سَبِيلِ الله وَقَدْ أُخْرِجْنا مِنْ دِيارِنا 2 : 246 . . . » ( 4 )
--> ( 1 ) سوره البقرة ، آيهء 48 . . ( 2 ) سوره الممتحنة ، آيهء 8 . . ( 3 ) سوره الممتحنة ، آيهء 9 . . ( 4 ) سوره البقرة ، آيهء 246 . .